Jahon birjalarida oltin narxi kutilmaganda shiddat bilan pastga quladi va bir unsiya uchun 4600 dollarlik muhim chegara buzib o‘tildi. 19-mart kungi savdolarda ushbu qimmatbaho metall 8 foizga arzonlashib, 4505 dollargacha tushib ketdi. Yanvar oyidagi 5626 dollarlik rekord ko‘rsatkichlardan so‘ng, bunday keskin pasayish ko‘plab sarmoyadorlar uchun haqiqiy zarba bo‘ldi. Mutaxassislar endilikda oltinni «xavfsiz hudud» emas, balki xavfli va oldindan aytib bo‘lmaydigan aktiv deb atashmoqda.
Urush nega oltinni qadrsizlantirdi? Odatda mojarolar oltinni qimmatlashtirardi, biroq bu safar Yaqin Sharqdagi energetika inshootlariga berilgan zarbalar teskari natija berdi. Neft narxi 119 dollardan, gaz esa 35 foizdan ko‘proqqa oshib ketishi global inflyatsiya xavfini kuchaytirdi. Bu esa AQSh Federal rezerv tizimi foiz stavkalarini pasaytirmasligidan dalolat beradi. Yuqori stavkalar sharoitida hech qanday foiz keltirmaydigan oltinni saqlash investorlar uchun foydasiz bo‘lib qoldi, natijada bozor ommaviy sotuvlar girdobida qoldi.
Investitsiya fondlarining inqirozi va bozor prognozi Yirik investitsiya fondlaridan (ETF) mablag‘larning tinimsiz chiqib ketishi oltin kotirovkalariga qo‘shimcha bosim o‘tkazmoqda. Mazkur jarayon nafaqat oltinni, balki platina va kumush narxlarini ham o‘zi bilan birga pastga tortmoqda. Shuningdek, «Polyus» va «Seligdar» kabi yirik konchilik kompaniyalari aksiyalari ham sezilarli darajada arzonlashdi. Hozircha neft narxi Hurmuz bo‘g‘ozidagi keskinlik tufayli ko‘tarilishda davom etmoqda, oltin esa o‘zining yangi tub nuqtasini qidirish bilan band.
