Shahrisabz tumani hokimining fuqaro xonadoniga kirib, noqonuniy ravishda jarima solishni buyurgani tasvirlangan video shov-shuvga sabab bo‘ldi. Mahallalar uyushmasi uy-joy daxlsizligi buzilganini ma’lum qildi.
Ijtimoiy tarmoqlarda Shahrisabz tumani hokimining aholi xonadonlaridan biriga ruxsatsiz kirib, uy egasini noqonuniy qurilish va tartibsizlik uchun keskin tanqid qilgani hamda joyning o‘zida jarima solishni buyurgani aks etgan video lavha tarqalib, keng jamoatchilik e’tiroziga sabab bo‘ldi.
Holat yuzasidan Mahallalar uyushmasi rasmiy munosabat bildirdi. Ta’kidlanishicha, mas’ul shaxslarga fuqarolarning xonadonlariga ruxsatsiz kirish, ularni so‘roq qilish yoki uy ichida qandaydir tekshiruvlar o‘tkazish bo‘yicha hech qanday topshiriq berilmagan.
Uyushma bayonotiga ko‘ra, fuqarolarning roziligisiz yoki qonuniy asoslarsiz ularning shaxsiy hududiga kirish konstitutsiyaviy huquqlar hamda amaldagi qonunchilikka zid hisoblanadi. Hozirda hududlarda obodonlashtirish ishlari hamda ko‘ngillilar ihtirokidagi hashar tadbirlari o‘tkazilayotgani rost, biroq bu holat mansabdor shaxslarga fuqarolarning shaxsiy mulki va daxlsiz hududiga bostirib kirish huquqini bermaydi.
Kontekst: Obodonlashtirish oyligi va davlat rahbari topshiriqlari
Shahrisabz tumani hokimining fuqaro xonadoniga qilgan shov-shuvli tashrifi respublika miqyosida mahallalarni tartibga keltirish bo‘yicha boshlangan keng qamrovli kampaniya fonida yuz berdi.
16-iyul kuni prezident Shavkat Mirziyoyev raisligida o‘tkazilgan videoselektor yig‘ilishida mahallalarda ish tizimini yangilash va «mahalla yettiligi» faoliyatiga yangicha yondashuvlarni joriy etish masalalari muhokama qilingan edi. Yig‘ilishda 2026-yil O‘zbekistonda «Mahallani rivojlantirish va jamiyatni yuksaltirish yili» deb e’lon qilingani, shuningdek, mustaqillikning 35 yilligi munosabati bilan barcha mahallalarda «Mahallalarda obodonlashtirish va mehr-oqibat oyligi» o‘tkazilishi ta’kidlangan edi.
Ushbu tashabbus doirasida barcha darajadagi rahbarlar zimmasiga aniq vazifalar yuklatildi:
-
Boshqaruv iyerarxiyasi: Har bir viloyat hokimi, uning o‘rinbosarlari va viloyat tashkilotlari rahbarlari bittadan tumanni otaliqqa oladi. Tuman va shahar mas’ullari esa bittadan mahallaga biriktirilib, bir oy davomida tozalik hamda obodonlashtirish ishlarini tashkillashtiradi.
-
Shtablar faoliyati: Kampaniyani muvofiqlashtirish uchun Bosh vazir boshchiligida respublika shtabi, hududlarda esa bevosita viloyatlar va Toshkent shahar hokimlari boshchiligida hududiy shtablar tuzilishi belgilandi.
-
Soliq imtiyozlari va rag‘batlantirish: Prezident matbuot kotibi Sherzod Asadovning ma’lum qilishicha, aholining obodonlashtirish ishlaridagi faol ishtiroki munosib rag‘batlantiriladi. Yil yakunlari bo‘yicha «Eng xushbichim xonadon», «Eng obod hovli», «Eng obod ko‘cha» va «Eng namunali mahalla» nominatsiyalari g‘oliblari aniqlanadi. G‘olib bo‘lgan xonadon egalariga mol-mulk va yer soliqlari bo‘yicha imtiyozlar berilishi ko‘zda tutilgan.
Biroq, aholini rag‘batlantirish hamda ishlarni ko‘chalar va jamoat joylarida tashkil etish bo‘yicha berilgan aniq ko‘rsatmalarga qaramay, joylardagi ayrim rahbarlar bu topshiriqlarni noto‘g‘ri talqin qilib, «reyd»larni to‘g‘ridan-to‘g‘ri fuqarolarning hovlilari va xonadonlari ichida o‘tkazishga o‘tib ketishdi.
